BOSHLANG‘ICH SINF O‘QUVCHILARINING FONETIK KOMPETENSIYALARINI RIVOJLANTIRISHNING METODIK VA DIDAKTIK ASOSLARI
DOI:
https://doi.org/10.54613/ku.v18i.1618Keywords:
fonetik kompetensiya, boshlang‘ich ta’lim, multimedia, CAPT texnologiyasi, nutq madaniyati, fonematik idrok, integrativ yondashuvAbstract
Mazkur maqolada boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida fonetik kompetensiyalarni rivojlantirishning pedagogik zarurati, mavjud muammolar va ularning metodik yechimlari tahlil qilingan. Tadqiqot doirasida ishlab chiqilgan innovatsion model va raqamli texnologiyalardan (CAPT, gamifikatsiya) foydalanish metodikasining samaradorligi statistik ma’lumotlar asosida yoritilgan. Mazkur tadqiqotda boshlang‘ich sinf o‘quvchilarining fonetik kompetensiyalarini shakllantirish jarayoni zamonaviy pedagogik yondashuvlar asosida kompleks tarzda o‘rganildi. Xususan, fonetik kompetensiyani rivojlantirishda innovatsion ta’lim texnologiyalari, raqamli resurslar hamda interaktiv metodlarning o‘rni alohida tahlil qilindi. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatdiki, CAPT texnologiyasi va gamifikatsiya elementlaridan foydalanish o‘quvchilarning fonematik idrokini sezilarli darajada faollashtiradi, talaffuz aniqligini oshiradi hamda nutqiy faoliyatga bo‘lgan qiziqishini kuchaytiradi. Shuningdek, fonetik kompetensiyani rivojlantirishda integrativ yondashuvning samaradorligi tasdiqlandi. Ona tili darslarini musiqa, o‘qish va axborot texnologiyalari bilan bog‘lash orqali o‘quvchilarda nafaqat lingvistik, balki kommunikativ va kognitiv kompetensiyalar ham rivojlanishi aniqlandi. Tajriba-sinov ishlari natijalari fonetik mashg‘ulotlarni tizimli va maqsadli tashkil etish o‘quvchilarning savodxonlik darajasini oshirishga xizmat qilishini ko‘rsatdi.
Foydalanilgan adabiyotlar:
1. Jalilova N.R. Boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida nutqiy kompetensiyani rivojlantirish.
2. Jumakulova M.X. Savod o‘rgatish davrida unli tovushlar ustida ishlash usullari.
3. Nazarova K. F. Boshlang‘ich sinf o‘quvchilarida nutqiy kompetensiyani rivojlantirish jarayonini loyihalashning mavjud holatini tahlil qilish // Interscience Research Journal. – 2023. – №7. – B. 38–43.
4. Mahmudov N. Nutq madaniyati va davlat tilida ish yuritish. – Toshkent: O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi, 2018. – 320 b.
5. Temirova K. S. Nutqiy kompetensiyaning turlari, mazmun-mohiyati va elementlari // Pedagogik mahorat. – 2022. – №6. – B. 19–24.
6. Adilova S.A. Boshlang‘ich ta’limda nutqiy kompetensiyani shakllantirish metodikasi. – Toshkent: Fan va texnologiya, 2021. – 184 b.
7. Fedorov A.V. Foundation of General Translation Theory (Linguistic Problems). – Moscow: Filologiya Tri, 2002. – 416 p.
8. Jakobson R. On linguistic aspects of translation // On Translation. – Harvard University Press, 1959. – P. 232–239.
9. Passov E.I. Kommunikativ metodika obucheniya inostrannym yazykam. – Moscow: Prosveshchenie, 1991. – 287 s.
10. Vygotsky L.S. Myshlenie i rech (Thinking and Speech). – Moscow: Labyrinth, 1999. – 352 s.
11. Richards J.C., Rodgers T.S. Approaches and Methods in Language Teaching. – Cambridge: Cambridge University Press, 2014. – 419 p.
12. Solovova E.N. Metodika obucheniya inostrannym yazykam. – Moscow: AST, 2018. – 304 s.
13. Brown H.D. Teaching by Principles: An Interactive Approach to Language Pedagogy. – New York: Pearson Education, 2007. – 491 p.
14. UNESCO. Education for Sustainable Development Goals: Learning Objectives. – Paris, 2017. – 62 p.
15. O‘zbek tilshunosligi va metodika masalalari (ilmiy to‘plam). – Toshkent: O‘zbekiston FA, 2020. – 250 b.
Downloads
Published
Iqtiboslik olish
Issue
Section
License
Copyright (c) 2026 QO‘QON UNIVERSITETI XABARNOMASI
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.