IKKI TILLI O‘QUV LUG‘ATLARI VA ULARNING LEKSIKOGRAFIK ASOSLARI

IKKI TILLI O‘QUV LUG‘ATLARI VA ULARNING LEKSIKOGRAFIK ASOSLARI

Authors

  • Mashhura Berdiyeva Qarshi davlat universiteti mustaqil tadqiqodchisi.

DOI:

https://doi.org/10.54613/ku.v18i.1572

Keywords:

leksikografiya, o‘quv lug‘ati, makrostruktura, mikrostruktura, ikki tillilik, lingvodidaktika, lug‘at maqolasi, leksikografik tamoyillar

Abstract

Ushbu maqolada ikki tilli o‘quv lug‘atlarini tuzishning nazariy va amaliy leksikografik asoslari tadqiq etiladi. Tadqiqotning maqsadi zamonaviy til o‘rgatish metodikasida lug‘atlarning tutgan o‘rnini aniqlash va ularning tarkibiy tuzilishini takomillashtirish tamoyillarini ishlab chiqishdan iborat. Ishda leksikografik manbalarni tahlil qilish orqali o‘quv lug‘atlarining makro va mikrostrukturasi, undagi ekvivalentlik muammolari hamda lingvodidaktik imkoniyatlar atroflicha yoritilgan. Tadqiqot natijalari shuni ko‘rsatadiki, samarali o‘quv lug‘ati nafaqat so‘z tarjimasini, balki so‘zning semantik, grammatik va madaniy xususiyatlarini o‘z ichiga olgan yaxlit tizim bo‘lishi lozim. Xulosa qismida ta’lim jarayoniga moslashtirilgan lug‘atlarni yaratish bo‘yicha metodik tavsiyalar berilgan.

Foydalanilgan adabiyotlar:

1. Madvaliyev A. O‘zbek leksikografiyasi va terminologiyasi masalalari. – Toshkent: O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi, 2017. – 48–62-b.

2. Rahmatullayev Sh. O‘zbek tilining izohli frazeologik lug‘ati. – Toshkent: O‘qituvchi, 2010. – 5–12-b.

3. Дубичинский В. В. Лексикография русского языка: учебное пособие. – М.: Наука, 2009. – С. 114–128.

4. Щерба Л. В. Языковая система и речевая деятельность. – М.: Эдиториал УРСС, 2004. – С. 265–304.

5. Atkins B. T. S., Rundell M. The Oxford Guide to Practical Lexicography. – Oxford: Oxford University Press, 2008. – P. 175–210.

6. Hartmann R. R. K. Teaching and Learning Dictionaries. – Amsterdam: John Benjamins Publishing Company, 2001. – P. 35–52.

7. Landau S. I. Dictionaries: The Art and Craft of Lexicography. – Cambridge: Cambridge University Press, 2001. – P. 120–145.

8. Béjoint H. The Lexicography of English. – Oxford: Oxford University Press, 2010. – P. 248–270.

9. Mamatov N. O‘zbek filologiyasining dolzarb masalalari. – Toshkent: Fan, 2004. – 88–95-b.

10. Svensen B. A Handbook of Lexicography: The Theory and Practice of Dictionary-Making. – Cambridge: Cambridge University Press, 2009. – P. 450–475.

Published

2026-04-17

Iqtiboslik olish

Berdiyeva , M. (2026). IKKI TILLI O‘QUV LUG‘ATLARI VA ULARNING LEKSIKOGRAFIK ASOSLARI. QO‘QON UNIVERSITETI XABARNOMASI, 18, 53–54. https://doi.org/10.54613/ku.v18i.1572
Loading...