DIPLOMATIK ATAMALAR VA MADANIY MANTIQ: KOGNITIV-PRAGMATIK SOLISHTIRISH

DIPLOMATIK ATAMALAR VA MADANIY MANTIQ: KOGNITIV-PRAGMATIK SOLISHTIRISH

Authors

  • Javohirmirzo Abdug‘aniyev UNEP, Ingliz tili o‘qituvchisi,

DOI:

https://doi.org/10.54613/ku.v17i.1385

Keywords:

diplomatik diskurs, kognitiv pragmatika, modalitet, filologik meros, o‘zbek tili, diplomatik terminologiya.

Abstract

Ushbu tadqiqot ingliz va o‘zbek tillarida diplomatik ma’no qanday qilib kognitiv-pragmatik tuzilmalar hamda filologik meros orqali kodlanishini, shuningdek, diplomatik diskursda qo‘llaniladigan atamalarning kognitiv va pragmatik xususiyatlari hamda ularning madaniy mantiq bilan uzviy bog‘liqligi tahlil qilinadi. 60 dan ortiq termin asosida semantik shaffoflik, modal ifodalash va leksik kelib chiqish solishtirilib, majburiyat, hokimiyat va noaniqlikni boshqarishdagi tizimli farqlar aniqlanadi. Natijalar shuni ko‘rsatadiki, o‘zbek diplomatik diskursi qat’iy va morfologik jihatdan asoslangan ifodalarga tayanadi, ingliz tili esa modal qatlamlash va talqin moslashuvchanligi orqali ishlaydi.

Foydalanilgan adabiyotlar:

1. Balashova, L. V. (2023). Emotive metaphorics in the genres of diplomatic discourse: A dynamic aspect. Speech genres, 18(4), 337-348. https://doi.org/10.18500/2311-0740-2023-18-4-40-337-348

2. Bara, B. G. (2017). Cognitive Pragmatics. In Y. Huang (Ed.), The Oxford Handbook of Pragmatics. Oxford Academic. https://doi.org/10.1093/oxfordhb/9780199697960.013.14

3. Cap, P. (2020). Alternative futures in political discourse. Discourse & Society, 32(3), 328-345. https://doi.org/10.1177/0957926520977218

4. Heintz, C., & Scott-Phillips, T. (2023). Expression unleashed: The evolutionary and cognitive foundations of human communication. Behavioral and Brain Sciences, 46, e1. doi:10.1017/S0140525X22000012

5. Islam, A., & Beisebayeva, A. (2025). Comparative analysis of political and diplomatic discourse. Vestnik Evraziyskogo Gumanitarnogo Instituta, (2), 51-59. https://doi.org/10.55808/1999-4214.2025-2.06

6. Mazzone, M. (2021). Cognitive pragmatics. In The Routledge Handbook of Cognitive Linguistics (pp. 433-449). Routledge.

7. McGilvray, J. A. (2014). Chomsky: Language, mind and politics. Polity. pp.184-188.

8. Nuyts, J. (1992). Linguistic knowledge and language use: Chomsky revisited. In Aspects of a Cognitive-Pragmatic Theory of Language (pp. 91-182). John Benjamins Publishing Company. https://doi.org/10.1075/pbns.20.03lin

9. Oswald, S. (2023). Pragmatics for argumentation. Journal of Pragmatics, 203, 144-156. https://doi.org/10.1016/j.pragma.2022.12.001

Published

2026-01-15

Iqtiboslik olish

Abdug‘aniyev, J. (2026). DIPLOMATIK ATAMALAR VA MADANIY MANTIQ: KOGNITIV-PRAGMATIK SOLISHTIRISH. QO‘QON UNIVERSITETI XABARNOMASI, 17, 145–147. https://doi.org/10.54613/ku.v17i.1385
Loading...